EXPOSITIE MET ICONEN & Reisiconen

Het weekend na Kerstmis houdt iconen-atelier Hüsstege een expositie in de Lambertus-kerk in Vught. De opening vindt al op 14 december plaats en 26 tot en met 28 december zijn zowel antieke als hedendaagse iconen te bezichtigen. Naast de geschilderde iconen zijn er vele metalen reis-iconen bijeengebracht uit verschillende particuliere collecties. Over deze speciale groep van iconen zal bij de opening een lezing worden verzorgd. Zaterdag 27 december is er gelegenheid om uw iconen te laten beoordelen op ouderdom en waarde.

 

De oude iconen die dateren van de 16de tot en met de 19de eeuw zijn met de eigentijdse varianten in een sfeervolle omgeving te bewonderen. Het is een unieke gelegenheid om oog in oog te staan met het oneindige verhaal van iconen dat al vele generaties lang boeit en wordt doorverteld. De nieuwe iconen zijn door iconen-schilder Geert Hüsstege gemaakt die sinds begin jaren negentig werkzaam is op dit gebied. Hij geeft cursussen iconen-schilderen en hij heeft vele iconen geschilderd voor kerken, particulieren en andere instellingen. Hüsstege is opgeleid in Wenen en Rusland waar hij de religieuze basis van deze oud-christelijke kunst heeft leren kennen en beleven.

Pictogrammen en beroemdheden

Het woord ‘icoon’ betekent beeld en gelijkenis. Iconen zijn meer dan pictogrammen of beroemdheden en helden uit bijvoorbeeld de film- of sportwereld. De christelijke helden die op iconen worden afgebeeld hebben de grens van het eeuwige reeds overschreden. Ze worden op de icoon afgebeeld zoals zij in het hiernamaals zijn. Alle iconen gaan uiteindelijk terug op de oer-icoon Christus die het Beeld van God is. Te zien zijn iconen van de Moeder Gods, de afbeeldingen van de engelen, de christelijke feesten en andere gebeurtenissen uit de Bijbel.

 

De aardse roem van de idolen uit onze tijd is betrekkelijk. Een nieuwe popster of een nieuw record maakt het vergankelijk. Wie een beetje realistisch door het verheerlijkte beeld van dit heldendom heen prikt, krijgt al gauw in de gaten dat er heel wat illusie mee gepaard gaat en het niet overeenkomt met een diepe werkelijkheid. Een beroemdheid wordt gewoonlijk met een oppervlakkige blik tot de volmaakte held verheven. De iconen echter waar we het over hebben zijn niet zomaar aan te klikken plaatjes op het computerscherm die iets oppervlakkigs aanduiden. Het zijn afbeeldingen die een diepere werkelijkheid weergeven. Ze willen ons vertellen over het schone, ware en goede. Ze overstijgen het tijdelijke en richten onze blik naar het oneindige, naar het eeuwige.

 

Reis-iconen

“Iedere Rus heeft in zijn woon- of slaapkamer een afbeelding, geschilderd of gegoten in metaal. De bezoeker kijkt op het moment dat hij het huis betreed rond om te zien of ze een icoon hebben. Hij neemt zijn hoofddeksel af en maakt het kruisteken. Vervolgens richt hij zich tot de bewoners met de woorden: 'Dat u gezond mag blijven! ". Deze woorden zijn geschreven door Sigmund Freiherr von Heberstein, die door Rusland reisde in de 16 e eeuw.

 

Hierdoor weten we dat toen al in Russische woningen niet alleen maar geschilderde iconen waren, maar ook gegoten in metaal. Vanwege het sterke geloof en de orthodoxe spiritualiteit van het Russische volk, kan men ervan uitgaan dat de individuele gelovige een bijna permanent verlangen tot gebed had. Daarom was het niet voldoende om iconen voor de eredienst of in huis te hebben, maar ook ter bescherming voor onderweg en op het werk. Geschilderde iconen waren daarvoor te kwetsbaar. Bij thuiskomst werd het icoontje in de "de mooie hoek" geplaatst en nu nog beleven velen oosterse christenen op deze wijze hun geloof.